گاهی برای فهمیدن رفتار واقعی بازار کافی است به جای دنبالکردن نمودارهای شلوغ، سری به خود بلاکچین بزنیم؛ جایی که هر تراکنش، ردپایی از احساسات و تصمیمهای تریدرها را به جا میگذارد. همین ردپاهاست که اندیکاتور SOPR از دلشان بیرون میآید؛ شاخصی که خیلی ساده میگوید کوینهایی که امروز جابهجا شدهاند، با سود فروخته شدهاند یا با ضرر.
اگر تا امروز در جستجوی ابزاری بودهاید که رفتار واقعی سرمایهگذاران را نشان بدهد نه حدس و گمانها یا احساسات شبکههای اجتماعی، SOPR دقیقا همان قطعه گمشده پازل است. عددی که بالا و پایینشدنش میتواند نقاط حساس روانی بازار را آشکار کند و دورههای هیجان و طمع تا لحظههای تسلیم و وحشت را نشان دهد.
اندیکاتور SOPR چیست؟
اگر بخواهیم رفتار واقعی معاملهگران را از دل بلاکچین بیرون بکشیم، اندیکاتور SOPR یکی از سادهترین و درعینحال دقیقترین ابزارهاست. پشت این اسم نسبتاً پیچیده، یک مفهوم کاملاً روشن قرار دارد: اینکه کوینهایی که امروز خرج شدهاند، با سود فروخته شدهاند یا با ضرر.
SOPR مخفف Spent Output Profit Ratio است؛ یعنی «نسبت سود خروجیهای مصرفشده». خروجی مصرفشده همان کوینهایی هستند که از کیف پول A خارج شده و به کیف پول B رسیدهاند. این انتقال یک معنی ساده دارد: فروش.
وقتی این شاخص که درواقع شاخص سودآوری خروجیهای خرج شده است را نگاه میکنیم، در واقع میانگین نسبت قیمت فروش به قیمت خرید تمام کوینهای منتقلشده را میبینیم. به بیان ساده، SOPR همان کاری را انجام میدهد که در زندگی روزمره موقع فروش یک دارایی انجام میدهیم؛ یعنی بررسی میکند «بیشتر از چیزی که خریده بودم فروختم یا کمتر؟»
اگر دارایی بیش از قیمت خرید فروخته شده باشد، یعنی بازار در مجموع در سود است. اگر کمتر باشد، یعنی کوینها در ضرر خرج شدهاند. همین بررسی کوچک، یک دیدگاه بزرگ درباره احساسات و رفتار جمعی معاملهگران ایجاد میکند؛ تصویری که در نمودارهای معمولی دیده نمیشود.
این شاخص روی عدد ۱ میچرخد؛ عددی که نقش مرز بین سود و ضرر را بازی میکند. هر زمان SOPR بالای ۱ باشد، یعنی سود تحقق یافته بیشتر شده است. هر زمان کمتر از ۱ شود، یعنی فشار فروش ناشی از ضرر شدت گرفته است.
نحوه محاسبه اندیکاتور SOPR
نحوه محاسبه SOPR ساده است. برای بهدستآوردن SOPR کافی است از فرمول زیر استفاده کنیم:
SOPR = ارزش فعلی کوین فروختهشده / ارزش آن در زمان خرید
فرض کنید اتریوم را در قیمت ۳۰۰۰ دلار خریدهاید و بعداً در قیمت ۴۰۰۰ دلار میفروشید:
- ارزش در زمان فروش: ۴۰۰۰
- ارزش در زمان خرید: ۳۰۰۰
- SOPR = 1.33
این یعنی سود ۳۳ درصدی.
حالا اگر شرایط برعکس شود و اتریومی که ۴۰۰۰ دلار خریدهاید را مجبور شوید در ۳۰۰۰ دلار بفروشید، SOPR تبدیل میشود به:
- ۳۰۰۰ / ۴۰۰۰ = ۰.۷۵
یعنی ۲۵ درصد ضرر.
در مقیاس کل بازار، همین نسبت برای تمام کوینهایی که در یک روز یا یک ساعت جابهجا شدهاند محاسبه میشود. به همین دلیل است که SOPR میتواند خیلی دقیق نشان بدهد سرمایهگذاران در سود هستند یا ضرر.
ویژگیهای اندیکاتور SOPR
وقتی صحبت از شاخصهای آنچین میشود، شاید ذهن شما سمت تحلیلهای پیچیده یا الگوریتمهای سنگین برود. اما SOPR از آن دسته ابزارهایی است که با یک مفهوم ساده، تصویری شفاف از رفتار بازار ارائه میدهد. مهمترین خصوصیات SOPR را میتوان در چند ویژگی خلاصه کرد:
- نوسان حول عدد ۱: اندیکاتور SOPR همیشه در حوالی عدد ۱ حرکت میکند. به همین دلیل، این شاخص تبدیل به یک شاخص روانشناختی شده است که دقیق نشان میدهد احساس غالب بازار چیست.
- نشاندهنده رفتار واقعی معاملهگران: سود و ضرری که در SOPR دیده میشود، فقط یک پیشبینی نیست؛ واقعی و تحققیافته است. تمام کوینهایی که جابهجا شدهاند، اثر خود را روی این شاخص میگذارند؛ بنابراین برخلاف بعضی شاخصها که تنها بر مبنای قیمت هستند، SOPR بازتابی مستقیم از رفتار واقعی سرمایهگذاران است.
- قابلیت محاسبه در بازههای زمانی مختلف: اندیکاتور SOPR را میتوان روزانه، ساعتی یا در هر بازه دیگری محاسبه کرد. اگر روزانه آن را بررسی کنیم، نشاندهنده سود و ضرر تحققیافته همه کوینهایی است که در همان روز فروخته شدهاند. این انعطافپذیری باعث میشود بتوان آن را برای انواع سبک ترید به کار گرفت.
- یکی از شاخصهای مهم تحلیل فاندامنتال آنچین: بسیاری از تحلیلگران، SOPR را یک شاخص کلیدی در تحلیل فاندامنتال آنچین میدانند. چون به ما میگوید که بازار در فاز انباشت است یا توزیع؛ آیا معاملهگران با سود از بازار خارج میشوند یا با ترس و ضرر بازار را ترک میکنند.
- امکان تشخیص نقاط برگشت روند: چون معاملهگران وقتی در سود هستند راحتتر دارایی را میفروشند و وقتی ضرر میکنند کمتر به فکر فروش هستند، تغییرات SOPR خیلی وقتها از تغییرات روند قیمت جلوتر است.
- تصویری از احساسات بازار: ترس، طمع، تسلیم، هیجان، رالیهای صعودی و سقوطهای سنگین… همه اینها ردشان را روی این اندیکاتور میگذارند.
انواع اندیکاتور SOPR
برای اینکه تحلیلگر بتواند رفتار گروههای مختلف سرمایهگذاران را جداگانه بررسی کند، SOPR تنها در یک نسخه ارائه نشده است. این شاخص ۳ مدل دارد که هر کدام بخش خاصی از بازار را زیر ذرهبین میبرند:
- نسخه تعدیلشده (aSOPR)
- نسخه بلندمدت (LTH-SOPR)
- نسخه کوتاهمدت (STH-SOPR)
در جدول زیر انواع اندیکاتور SOPR را مقایسه کردهایم:
چطور از اندیکاتور SOPR استفاده کنیم؟
اندیکاتور SOPR درواقع ضربان قلب بازار است و به تریدرها نشان میدهد در سود هستند یا ضرر. اما وقتی پای تحلیل روند وسط میآید، داستان جذابتر میشود. در این مرحله، SOPR فقط یک عدد نیست، یک ابزار رفتارسنجی است که نقطههای برگشت، فازهای صعودی، اصلاحها و حتی لحظههای تسلیم بازار را آشکار میکند.
نحوه استفاده از SOPR در تحلیل بازار ساده است و میتوانیم آن را در سه حالت خلاصه کنیم:
۱. مقدار شاخص SOPR چه میگوید؟
۲. روندهای مهم در SOPR
روند صعودی SOPR وقتی است که مقدار شاخص رو به بالا حرکت میکند، یعنی سود تحققیافته بیشتر شده است. این اتفاق زمانی رخ میدهد که:
- قیمتها بالا میروند.
- سرمایهگذاران در سود هستند.
- عرضه قبلی دوباره فعال میشود.
یعنی بازار در روند صعودی است.
روند نزولی SOPR وقتی است که مقدار شاخص پایین میآید، یعنی کوینها با ضرر فروخته میشوند. این اتفاق نشان میدهد:
- بازار در فاز ترس و فشار فروش است.
- معاملهگران کوتاهمدت در ضرر هستند.
- تمایل به خروج با ضرر بیشتر شده است.
یعنی بازار به سمت فاز نزولی یا اصلاح پیش میرود.
۳. اندیکاتور SOPR در بازارهای مختلف چگونه رفتار میکند؟
در ادامه، خلاصهای از رفتار SOPR در دو شرایط مهم بازار را بررسی میکنیم:
بازار صعودی (Bull Market)
این مراحل تقریباً در همه رالیهای بزرگ بیت کوین دیده شدهاند.
بازار نزولی (Bear Market)
چرا شاخص SOPR مفید است؟
هر تریدر باید بتواند رفتار واقعی بازار را تشخیص دهد. اندیکاتور SOPR دقیقا نشان میدهد سرمایهگذاران واقعا چه میکنند. در ادامه مهمترین دلایلی که نشان میدهند چرا این اندیکاتور مفید است را بررسی میکنیم:
- نشاندهنده رفتار واقعی مشارکتکنندگان بازار: بسیاری از شاخصها، اطلاعات را از قیمت یا حجم دریافت میکنند، اما SOPR یک قدم جلوتر میرود و سود و زیان واقعی را بررسی میکند.
- ابزاری مؤثر برای سنجش احساسات بازار: شاید بهترین توصیف SOPR این باشد؛ شاخص احساسات معاملهگران در بلاکچین. این دماسنج احساسی بهخصوص در بیت کوین کاربرد دارد، چون بخش بزرگی از نوسانات آن از روانشناسی ترید جمعی ناشی میشود.
- کمک به تشخیص نقاط بازگشت بازار: در بسیاری از چرخهها، بارها دیده شده است که تغییر روند SOPR قبل از قیمت اتفاق میافتد. چون قیمت نتیجه رفتار معاملهگران است؛ اما SOPR نشاندهنده خود رفتار است
- کمک به تشخیص روندهای کلان: اندیکاتورSOPR در کنار شرایط حساس، مسیرهای بلندمدت را هم نشان میدهد.
- کمک به تشخیص زمان مناسب ورود و خروج: وقتی معاملهگر بداند اکثریت بازار در حال کسب سود هستند یا ضرر کردهاند، تصمیمگیری خیلی راحتتر میشود.
شاخص aSOPR چیست؟
وقتی برای اولین بار با SOPR تحلیل میکنید، ممکن است متوجه شوید بعضی روزها نمودار کمی «شلوغ» بهنظر میرسد؛ نوسانهای ریز، تغییرات ناگهانی و افتوخیزهایی که همیشه هم معنای معاملاتی ندارند. درواقع در شبکه بیت کوین حجم زیادی از تراکنشها، کمتر از یک ساعت عمر دارند و اغلب اصلا فروش واقعی نیستند؛ بیشتر انتقال داخلی، مدیریت کیف پول یا تراکنشهای تکراری هستند. اینجاست که نسخه aSOPR وارد بازی میشود.
aSOPR همان SOPR استاندارد است، اما تراکنشهای با طول عمر کمتر از یک ساعت را حذف میکند. درنتیجه نموداری تمیزتر و دقیقتر از رفتار واقعی خریدار و فروشنده دارد.
طبق دادههای شبکه، تقریبا ۲۰ تا ۴۰ درصد از تراکنشهای روزانه همین UTXOهای کمعمر هستند. این تراکنشها سود یا ضرر قابلملاحظهای ندارند، اما وقتی وارد محاسبات SOPR میشوند، سیگنال اصلی را تضعیف میکنند.
aSOPR این نویز را حذف میکند تا واقعیت را بهتر ببینید.
aSOPR چه تفاوتی با SOPR استاندارد دارد؟
SOPR استاندارد همهچیز را حساب میکند؛ حتی جابهجاییهای داخلی. اما aSOPR فقط روی تراکنشهایی تمرکز میکند که سود و زیان واقعی دارند. بههمین دلیل، وقتی قصد تشخیص نقاط برگشت یا تغییر جهت بازار را دارید، aSOPR کاربردیتر است.
سخن پایانی
اندیکاتور SOPR یکی از همان ابزارهایی است که هرچه بیشتر با آن کار کنید، تصویر شفافتری از رفتار بازار پیش چشمتان قرار میگیرد؛ یک شاخص ساده که از دل بلاکچین میآید و بدون هیچ واسطهای نشان میدهد معاملهگران در حال فروش با سود هستند یا با ضرر. همین سادگی باعث میشود SOPR تکیهگاه مهمی برای تحلیل آنچین، تشخیص فازهای روانی بازار و حتی پیشبینی نقاط برگشت باشد.
وقتی میدانیم قیمت فروش کوینها نسبت به قیمت خریدشان در چه وضعیتی است، در واقع احساسات بازار را بررسی میکنیم که شامل ترس، طمع، تسلیم، هیجان یا انتظار هستند؛ رفتاری که پشت کندلها پنهان میماند اما در SOPR آشکار است. نسخهها مختلف این شاخص به ما این امکان را میدهند که رفتار هولدرهای قدیمی، تازهواردها یا کل بازار را به تفکیک بررسی کنیم که همین ویژگی ارزش تحلیلی SOPR را چند برابر میکند.
ثبت دیدگاه
دیدگاه کاربران