بعضی پروژههای ارز دیجیتال پیش از شروع معاملات عمومی، توکنهای خود را از طریق صرافیها عرضه میکنند. به این روش عرضه اولیه صرافی یا IEO گفته میشود؛ مدلی که در آن صرافی فرایند فروش و تخصیص توکن را مدیریت میکند و کاربر از طریق حساب خود در همان صرافی وارد عرضه میشود.
در ادامه، نحوه کار IEO، روش شرکت در آن، صرافیهای برگزارکننده، مزایا و معایب و تفاوت آن با ICO و IDO را بررسی میکنیم. برای شناخت سایر روشها نیز میتوانید مقاله انواع عرضه اولیه را بخوانید.
نحوه کار عرضه اولیه صرافی
در IEO، پروژه فروش توکن را به یک صرافی متمرکز میسپارد. صرافی شرایط عرضه را مشخص میکند و کاربران از داخل حساب خود در همان صرافی برای خرید توکن اقدام میکنند.
روند کار معمولا اینطور است:
- پروژه توسط صرافی بررسی و برای عرضه پذیرفته میشود.
- زمان عرضه، قیمت توکن و شرایط شرکت اعلام میشود.
- کاربران در زمان مشخص درخواست خرید ثبت میکنند.
- صرافی سهم هر کاربر را مشخص و توکنها را به حساب او واریز میکند.
- پس از پایان عرضه، معاملات توکن طبق زمانبندی صرافی آغاز میشود.
اگر تقاضا بیشتر از تعداد توکنهای موجود باشد، ممکن است هر کاربر فقط بخشی از مقدار درخواستی خود را دریافت کند.
نحوه شرکت در عرضه اولیه صرافی
برای شرکت در IEO باید در صرافی برگزارکننده حساب داشته باشید و در بسیاری از صرافیها احراز هویت را هم تکمیل کرده باشید. بعد از شروع رویداد، وارد بخش Launchpad یا بخش عرضه توکن میشوید و مقدار سرمایهای را که میخواهید وارد عرضه کنید مشخص میکنید.
روند شرکت معمولا به این شکل است:
- ایجاد حساب و احراز هویت: ابتدا در صرافی برگزارکننده حساب میسازید و در صورت نیاز مراحل KYC را کامل میکنید.
- واریز ارز مورد نیاز: معمولا برای خرید توکن به USDT یا توکن بومی همان صرافی نیاز دارید.
- ورود به صفحه عرضه: در بخش Launchpad، Spotlight یا بخش مشابه، پروژه فعال را انتخاب میکنید.
- ثبت میزان مشارکت: مقدار دارایی موردنظر را برای خرید توکن اختصاص میدهید.
- تعیین سهمیه: اگر تقاضا بیشتر از مقدار توکن عرضهشده باشد، صرافی سهم هر کاربر را محاسبه میکند.
- کسر مبلغ و دریافت توکن: هزینه توکنهای تخصیصیافته از موجودی شما کم میشود و توکنها به حساب صرافی واریز میشوند.
- شروع معاملات: پس از لیست شدن توکن، میتوانید مقدار قابل معامله را نگهداری کنید یا بفروشید.
در بعضی عرضهها سهمیه براساس میزان دارایی کاربر محاسبه میشود و در بعضی دیگر از مدل قرعهکشی یا Subscription استفاده میشود. بنابراین ممکن است برای خرید ۵۰۰ دلار ثبت درخواست کنید اما به دلیل تقاضای بالا فقط ۵۰ دلار توکن به شما اختصاص پیدا کند.
صرافیهای دارای پلتفرم عرضه اولیه
چند صرافی شناختهشده پلتفرم اختصاصی برای عرضه توکن پروژههای جدید دارند. نام این بخش در هر صرافی متفاوت است:
Binance Launchpad یکی از شناختهشدهترین پلتفرمهای راهاندازی توکن است و امکان برگزاری فروش توکن پروژههای جدید را فراهم میکند. KuCoin Spotlight نیز برای عرضه پروژههای منتخب استفاده میشود و Bybit Launchpad دسترسی کاربران به برخی توکنها پیش از شروع معاملات عمومی را فراهم میکند.
در OKX Jumpstart نیز پروژههای جدید از طریق مدلهایی مانند On Sale عرضه میشوند و Gate Startup برای دسترسی کاربران به فروش توکن پروژهها ایجاد شده است. شرایط شرکت و میزان سهمیه در هر عرضه متفاوت است.
تفاوت IEO با ICO و IDO
تفاوت اصلی این سه روش در نحوه عرضه توکن و پلتفرمی است که فروش را انجام میدهد. در ICO، خود پروژه توکن را میفروشد. در IEO، عرضه از طریق یک صرافی متمرکز انجام میشود و در IDO، فروش معمولا روی یک پلتفرم غیرمتمرکز و با استفاده از کیف پول Web3 انجام میشود.
برای مقایسه سریعتر، تفاوتهای مهم را در جدول زیر ببینید:
مزایا و معایب این روش برای سرمایهگذار
مهمترین مزیت این مدل، سادهتر شدن فرایند خرید توکنهای جدید است. کاربر بهجای انتقال دارایی به آدرس پروژه یا اتصال کیف پول به یک پلتفرم ناشناس، میتواند از حساب صرافی خود استفاده کند. صرافی نیز معمولا اطلاعات مربوط به پروژه، قیمت فروش و قوانین توزیع را پیش از شروع رویداد منتشر میکند.
در طرف مقابل، حضور صرافی نباید حس امنیت کاذب ایجاد کند. پروژه همچنان میتواند شکست بخورد و قیمت توکن بعد از شروع معاملات کاهش پیدا کند. علاوه بر این، در عرضههای محبوب تعداد متقاضیان میتواند آنقدر زیاد باشد که سهم واقعی هر کاربر بسیار کمتر از چیزی شود که انتظار داشته است.
مزایا:
- فرایند شرکت برای کاربران صرافی سادهتر انجام میشود.
- اطلاعات عرضه در یک صفحه مشخص منتشر میشود.
- خرید و دریافت توکن از داخل حساب صرافی انجام میشود.
- پروژه پیش از عرضه توسط صرافی نیز بررسی میشود.
- امکان شروع سریعتر معاملات پس از عرضه وجود دارد.
- کاربر کمتر با آدرسها و صفحات فروش ناشناس درگیر میشود.
معایب:
- سود پس از لیست شدن تضمین نمیشود.
- احراز هویت در بسیاری از صرافیها الزامی است.
- بعضی کشورها امکان شرکت در برخی رویدادها را ندارند.
- سهمیه کاربران در عرضههای محبوب میتواند بسیار کم باشد.
- گاهی نگهداری توکن بومی صرافی برای شرکت لازم میشود.
- قیمت توکن پس از شروع معاملات میتواند نوسان شدیدی داشته باشد.
- کاربر به قوانین و تصمیمهای صرافی برگزارکننده وابسته میشود.
تجربه ما از بررسی عرضههای جدید
در بررسی یک IEO فقط به قیمت عرضه یا نام صرافی توجه نمیکنیم. مثلا ممکن است توکنی بعد از لیست شدن ۵ برابر شود اما سهم هر کاربر فقط ۲۰ دلار بوده باشد؛ در این حالت سود واقعی بسیار کمتر از چیزی است که نمودار نشان میدهد.
برای همین، میزان سهمیه، قیمت عرضه، زمان آزادسازی توکنها و شرایط فروش را در کنار هم بررسی میکنیم.
سخن آخر
عرضه توکن از طریق صرافی متمرکز راه سادهتری برای دسترسی کاربران به بعضی پروژهها پیش از شروع معاملات عمومی ایجاد میکند. صرافی فرایند فروش و توزیع را مدیریت میکند و کاربر نیز از طریق حساب خود در همان پلتفرم وارد عرضه میشود. با این حال، نام صرافی یا قیمت پایین توکن هیچکدام تضمینی برای سودآور بودن سرمایهگذاری ایجاد نمیکنند.
سوالات متداول درباره عرضه اولیه صرافی (IEO)
برای کاربران ایرانی امکان شرکت وجود دارد؟
این موضوع به قوانین صرافی برگزارکننده و محدودیتهای همان رویداد بستگی دارد. قبل از ایجاد حساب یا انتقال سرمایه باید کشورهای پشتیبانیشده و شرایط احراز هویت صرافی را از منابع رسمی بررسی کنید.
اگر سهمیه توکن دریافت نکنیم، سرمایه چه میشود؟
در بیشتر مدلهای Subscription، تنها مبلغ مربوط به توکن تخصیصیافته از حساب کاربر کسر میشود و بخش استفادهنشده در حساب باقی میماند یا بازگردانده میشود. روش دقیق تسویه در قوانین هر عرضه مشخص میشود.
توکن خریداریشده را میتوان همان روز فروخت؟
این موضوع به زمان لیست شدن و برنامه توزیع پروژه بستگی دارد. بعضی توکنها در زمان شروع معاملات کاملا قابل استفاده هستند اما برخی پروژهها بخشی از سهم کاربران را در چند مرحله آزاد میکنند.
خرید توکن بعد از لیست شدن با شرکت در عرضه چه تفاوتی دارد؟
در عرضه اولیه، توکن با قیمت و شرایط تعیینشده پیش از شروع معاملات عمومی دریافت میشود. بعد از لیست شدن، قیمت براساس عرضه و تقاضای بازار تغییر میکند و ممکن است بسیار بالاتر یا پایینتر از قیمت اولیه باشد.
شرکت در IEO همیشه به خرید توکن منجر میشود؟
خیر. بعضی عرضهها قرعهکشی دارند و در بعضی دیگر به دلیل تقاضای بالا تنها بخش کوچکی از سفارش کاربر تخصیص پیدا میکند. روش توزیع باید پیش از ثبت درخواست از صفحه رسمی رویداد بررسی شود.
ثبت دیدگاه
دیدگاه کاربران