شبکه Liquid که توسط شرکت بلاکاستریم راهاندازی شده، روز یکشنبه اعلام کرد گروهی که خود را «وایتهت» (white hat) مینامند حدود ۴٬۰۰۰ بیتکوین به ارزش تقریبی ۳۲۰ میلیون دلار را از کیفپول فدراسیون این سایدچین برداشت کردهاند. امروز ۱۶ شهریور ۱۴۰۵، این سایدچین همچنان متوقف است و بلاکاستریم زمان بازگشایی یا وضعیت نهایی بازگشت وجوه را اعلام نکرده است.
این کیفپول پیش از حادثه حدود ۴٬۲۰۰ بیتکوین در خود داشت؛ یعنی نزدیک به ۹۵ درصد از کل دارایی فدراسیون در یک تراکنش خارج شده است. تراکنش مربوطه در بلاک ۹۶۵٬۷۸۳ در تاریخ ۶ سپتامبر روی شبکهی اصلی بیتکوین تأیید شد و بلافاصله موجی از نگرانی دربارهی امنیت توکنهای بکشده با بیتکوین مثل LBTC را در بازار به راه انداخت.
ماجرا چه بود؟ چگونه ۹۵ درصد ذخیرهی Liquid خالی شد
Liquid یک سایدچین بیتکوینی است که از سال ۲۰۱۸ توسط بلاکاستریم برای تسویهی سریعتر و محرمانهتر بین صرافیها و نهادهای مالی راهاندازی شد. در این مدل، بیتکوین واقعی در شبکهی اصلی قفل میشود و معادل آن بهصورت توکن LBTC روی Liquid منتشر میشود؛ امنیت این قفل بر عهدهی گروهی از اعضا به نام «فدراسیون» است. طبق اعلام رسمی، برداشت از طریق کلید مجوز پگاوت (PAK) مربوط به پلتفرم تأییدشدهی SideSwap انجام شده، اما بلاکاستریم تأکید کرده که این کلید یا هیچ کلید دیگری بهخطر نیفتاده است. علت اصلی، یک باگ نرمافزاری در سیستم Elements عنوان شده، نه هک کلیدهای خصوصی.
ادعای «وایتهت» و گفتوگوی آنچین با فدراسیون
همزمان با تراکنش اصلی، یک تراکنش جداگانه پیام کوتاهی حمل میکرد: «ما وایتهت هستیم. آنلاین با ما تماس بگیرید». در بلاک ۹۶۵٬۸۶۹ عاملان این حادثه ۱٬۰۰۰ ساتوشی به آدرس peg فدراسیون فرستادند و دربارهی بازگرداندن باقی وجوه پرسیدند. شش بلاک بعد، شرط خود را برای بازگشت پول اعلام کردند: «لطفاً ابتدا باگ را رفع کنید. زنجیره در آخرین کامیت در معرض خطر است. مطمئن شوید هر نود پچ شده. سپس پول را با اطمینان از رفع مشکل، با امنیت برمیگردانیم».
این لحن مذاکرهای شبیه سناریوهای رایج در هکهای DeFi است، اما در دنیای بیتکوین که معمولاً هکهای بزرگ به سرقت کامل ختم میشوند، غیرمعمول بهنظر میرسد. مدیر ارشد فناوری لجر عمومی نسبت به ادعای «وایتهت» بودن مهاجمان تردید ابراز کرده و آن را یک روایت برای پوشاندن سرقت واقعی خوانده است. تا این لحظه هیچ بخشی از وجوه بازگردانده نشده و تنها مبلغ نمادین ۱٬۰۰۰ ساتوشی جابهجا شده است.
واکنش بلاکاستریم و صرافیها؛ توقف کامل LBTC
Liquid پس از کشف حادثه بلافاصله نودهای پل را بهطور موقت غیرفعال کرد تا از ارسال تراکنشهای جدید جلوگیری شود و به صرافیهای همکار اطلاع داد تا واریز و برداشت LBTC را معلق کنند. بر اساس اعلام رسمی، سایر داراییهای صادرشده روی این سایدچین از جمله USDT، DePix و داراییهای واقعی (RWA) تحت تأثیر این حادثه قرار نگرفتهاند و مشکل محدود به کیفپول فدراسیون بوده است. با این حال، تا زمان تهیهی این گزارش هیچ برنامهی زمانی برای بازگشایی شبکه اعلام نشده و همین ابهام، فشار روانی روی دارندگان LBTC را افزایش داده است.
این حادثه در کجای زنجیرهی حملات اخیر کریپتو قرار میگیرد؟
هک Liquid تنها آخرین حلقه از یک سلسله حوادث امنیتی در هفتههای اخیر است. یک هفته پیش، حدود ۶ میلیون دلار از یک پلتفرم وامدهی مرتبط با Crypto.com نشت کرده بود و در آگوست نیز یک نقض امنیتی در کیفپول سختافزاری Coldcard گزارش شد. جدول زیر برخی از بزرگترین حوادث اخیر را کنار هم میگذارد تا مقیاس این هک روشنتر شود.
در کنار این فهرست، آسیبپذیریای که در کیفپول سختافزاری اتریوم کشف و توسط لجر پچ شد نشان میدهد ریسک امنیتی امروز محدود به یک زنجیره یا یک نوع دارایی نیست و از سایدچینهای بیتکوینی تا کیفپولهای سختافزاری را در بر میگیرد.
چرا این هک برای معاملهگران بیتکوین اهمیت دارد؟
مهمترین پیامد این حادثه، ریسک دپگ (depeg) LBTC از قیمت بیتکوین است. تا زمانی که فدراسیون Liquid وضعیت وجوه را روشن نکند، اعتماد به توکنهای بکشده با بیتکوین روی این سایدچین کاهش مییابد و معاملهگرانی که از LBTC برای نقدشوندگی بین صرافیای استفاده میکنند باید نوسان قیمت این توکن نسبت به بیتکوین اصلی را زیر نظر داشته باشند. برای رصد قیمت لحظهای بیتکوین میتوانید از صفحهی قیمت بیتکوین در بیتفا استفاده کنید.
- احتمال اول: هکرها واقعاً پس از پچشدن باگ وجوه را بازمیگردانند، مشابه برخی موارد مشابه در DeFi.
- احتمال دوم: ادعای «وایتهت» صرفاً پوششی برای خرید زمان و پاکسازی رد پاست.
- احتمال سوم: بخشی از وجوه بازگردانده میشود اما بخش دیگری برای همیشه گم میماند.
نکته از تجربهی تیم بیتفا: هر بار که یک توکن روی شبکهای جز بلاکچین اصلی صادر میشود، یک لایهی اعتماد اضافه به فدراسیون یا اپراتور پل ایجاد میشود؛ همین لایه است که در چنین حوادثی اول از همه شکسته میشود.
سوالات متداول درباره هک شبکه Liquid
آیا کلیدهای خصوصی فدراسیون Liquid هک شدهاند؟
بر اساس اعلام رسمی بلاکاستریم، علت این حادثه یک باگ نرمافزاری در سیستم Elements بوده و هیچ کلیدی از جمله کلید مجوز پگاوت SideSwap بهخطر نیفتاده است.
آیا داراییهای دیگر مثل USDT روی Liquid در خطرند؟
خیر، طبق اعلام Liquid، داراییهای صادرشدهی دیگر مانند USDT، DePix و داراییهای واقعی تحت تأثیر این حادثه قرار نگرفتهاند و مشکل محدود به کیفپول فدراسیون بوده است.
آیا وجوه سرقتشده بازگردانده خواهد شد؟
هکرها در پیامی آنچین گفتهاند پس از رفع باگ و پچشدن همهی نودها وجوه را بازمیگردانند، اما تا زمان تهیهی این گزارش فقط ۱٬۰۰۰ ساتوشی بهصورت نمادین جابهجا شده و برخی کارشناسان از جمله مدیر ارشد فناوری لجر به این ادعا مشکوکاند.
چه زمانی شبکه Liquid دوباره فعال میشود؟
Liquid تا این لحظه زمان مشخصی برای بازگشایی نودهای پل یا از سرگیری واریز و برداشت LBTC اعلام نکرده است.
این حادثه چه ارتباطی با سایر هکهای اخیر کریپتو دارد؟
هک Liquid در ادامهی یک روند نگرانکننده از حوادث امنیتی اخیر از جمله نشت ۶ میلیون دلاری پلتفرم وامدهی مرتبط با Crypto.com و نقض امنیتی کیفپول Coldcard رخ داده و نشان میدهد ریسک زیرساختی در کل صنعت کریپتو افزایش یافته است.
جمعبندی
هک شبکه Liquid یادآوری تلخی است که حتی سایدچینهای توسعهیافته توسط شرکتهای شناختهشدهای مثل بلاکاستریم نیز از ریسک باگ نرمافزاری و تمرکز کلید در دست فدراسیون در امان نیستند. اگر میخواهید مفاهیم سایدچین، پلهای بینزنجیرهای و مدیریت ریسک را عمیقتر بشناسید، دورهی رایگان آموزشی بیتفا نقطهی شروع خوبی است و در صورت نیاز به راهنمایی برای مدیریت پوزیشنها در چنین شرایط پرنوسانی، میتوانید از مشاورهی تیم بیتفا کمک بگیرید. این مطلب صرفاً جنبهی خبری و تحلیلی دارد و توصیهی خرید یا فروش نیست.
ثبت دیدگاه
دیدگاه کاربران